Kadınlara ve kız çocuklarına yönelik şiddet, istismar ve cinayet vakalarına ilişkin yayımlanan son araştırmada Doğu Karadeniz illeri dikkat çekti. Saha Araştırmaları Merkezi (SAMER) tarafından hazırlanan rapora göre Trabzon, Rize ve Giresun kadınlara yönelik şiddet oranlarında Türkiye genelinde son sıralarda yer aldı. Üç ilin şiddet oranının yüzde 0.20 seviyesinde olduğu belirtilirken, Gümüşhane’nin ise veri yetersizliği nedeniyle araştırma kapsamına dahil edilmediği ifade edildi.

TÜRKİYE GENELİNDE AĞIR TABLO

Türkiye genelinde kadınlara ve kız çocuklarına yönelik şiddetin giderek ağırlaştığını ortaya koyan araştırma, 1 Ocak – 31 Mart 2026 tarihleri arasında basına yansıyan vakalar üzerinden hazırlandı. SAMER tarafından yapılan çalışmada Bianet, Jin News, Kadın Cinayetlerini Durduracağız Platformu, Mezopotamya Ajansı, Anıt Sayaç ve çok sayıda yerel-ulusal basın kuruluşunda yayımlanan haberler taranarak veriler SPSS ortamında analiz edildi. Rapora göre Türkiye’de yılın ilk üç ayında en az 73 kadın ve 10 kız çocuğu öldürüldü. Bunun yanında 65 kadın ve 26 kız çocuğunun ölümü ise “şüpheli ölüm” olarak kayıtlara geçti. Böylece sadece üç aylık dönemde yaşamını yitiren kadın sayısı 138’e, kız çocuğu sayısı ise 36’ya ulaştı.

YÜZLERCE ŞİDDET VE İSTİSMAR VAKASI

Araştırmada yalnızca ölüm vakaları değil, kadınlara ve çocuklara yönelik diğer şiddet türleri de yer aldı. Basına yansıyan olaylara göre 311 kadın fuhuşa zorlandı, 55 kız çocuğu istismara uğradı, 85 kadın ve kız çocuğu fiziksel şiddet veya yaralama olaylarının mağduru oldu. Ayrıca 4 kadın ve kız çocuğunun tacize uğradığı, 3 kadının cinsel saldırıya maruz bırakıldığı, 2 kadının ise rehin alındığı tespit edildi. Raporda yer alan veriler, kadınlara ve çocuklara yönelik şiddetin yalnızca cinayetlerle sınırlı olmadığını, çok boyutlu bir toplumsal sorun haline geldiğini ortaya koydu.

ÇOCUK YAŞTAKİ MAĞDURLAR DİKKAT ÇEKTİ

Raporda mağdurların yaş dağılımına ilişkin veriler de dikkat çekti. Vakaların yüzde 61,8’inde mağdurun yaş bilgisine ulaşılamadığı belirtilirken, yüzde 16,4’lük bölümün 0-17 yaş arası çocuklardan oluşması dikkat çekti. Araştırmada 18-24 yaş aralığındaki mağdurların oranı yüzde 3, 25-34 yaş grubunun oranı yüzde 6,2, 35-44 yaş grubunun oranı yüzde 5,1 olarak kaydedildi. İleri yaş grubundaki kadınların da şiddet ve ölüm vakalarında yer alması, sorunun toplumun tüm yaş gruplarını etkilediğini gösterdi.

FAİL ÇOĞU VAKADA BELİRLENEMEDİ

Fail profillerine ilişkin veriler ise şiddetin çoğu zaman yakın çevreden geldiğini ortaya koydu. Vakaların yüzde 65,4’ünde failin kim olduğu bilinmezken, belirlenebilen olaylarda failler arasında eş, boşanma aşamasındaki eş, sevgili, eski eş, baba, akraba ve öğretmenlerin yer aldığı görüldü. Özellikle öğretmenlerin fail olarak yer aldığı vakaların oranının yüzde 4,2 olması dikkat çekti. Raporda, kadınların en çok yakın çevrelerinden gelen şiddete maruz kaldığına işaret edildi.

İSTANBUL İLK SIRADA YER ALDI

Araştırmaya göre kadın cinayetlerinin en yoğun yaşandığı iller arasında İstanbul ilk sırada yer aldı. İstanbul’u Manisa, Ankara ve Antalya takip etti. Çocuk cinayetlerinde ise Antalya dikkat çekici şekilde ilk sıraya yerleşti. Çocuk istismarı vakalarında Kocaeli’nin öne çıkması da rapordaki dikkat çeken başlıklardan biri oldu. Cinsel istismar vakalarının Hatay, İzmir ve Kocaeli’de yoğunlaştığı belirtildi.

KARADENİZ VERİSİ DİKKAT ÇEKTİ

Türkiye genelindeki ağır tabloya rağmen Trabzon, Rize ve Giresun’un şiddet oranlarında son sıralarda yer alması Karadeniz açısından dikkat çekici bir veri olarak değerlendirildi. Bölgedeki toplumsal yapı, aile ilişkileri, nüfus yoğunluğu ve sosyolojik farklılıkların da bu tablo üzerinde etkili olabileceği görüldü. Kadın hakları savunucuları ise kadın cinayetleri ve çocuk istismarıyla mücadelede daha etkin koruma mekanizmalarının oluşturulması gerektiğini vurgulayarak, önleyici sosyal politikaların güçlendirilmesi çağrısında bulunuyor.

Türkiye’nin kanayan yarasında Karadeniz son sırada - Gunebakış